İçeriğe geç
Zemin Sistemleri Teknik Ekip 6 dk okuma

Poliüretan Beton Türleri ve Sistem Varyantları

14 Ağu

"Poliüretan beton" tek bir üründen değil, bir sistem ailesinden söz eder. Aynı malzeme sınıfı içinde farklı kalınlıklarda, farklı kıvamlarda ve farklı yüzey karakterinde varyantlar bulunur.

Bu ayrımı bilmek önemlidir, çünkü teklifler arasındaki farkın bir kısmı doğrudan buradan gelir.

Kendinden yayılan sistemler

Akışkan kıvamda hazırlanan bu sistemler yüzeye dökülür ve kendi ağırlığıyla yayılır. Havasını almak için mahmuzlu rulo kullanılır.

Sonuç düz ve kapalı bir yüzeydir. Kuru üretim alanları, ambalaj hatları ve depo bölümleri gibi kaymazlığın öncelik olmadığı yerlerde tercih edilir. Görece ince kesitlerde çalışılır.

Mala ile serilen sistemler

Daha yoğun kıvamdaki bu karışım mastar ve mala ile yayılır. Akışkan olmadığı için eğim verilebilir ve daha kalın kesitlerde çalışılabilir.

Islak üretim alanlarının çoğunda kullanılan varyant budur. Yüzeye doku kazandırmak mümkündür; su ve yağ bulunan alanlarda kayma direncini sağlayan şey de bu dokudur.

Gıda tesisinde açık yeşil poliüretan beton zeminin çizgi süzgeç çevresindeki geniş yüzeyi
Gıda tesisinde açık yeşil poliüretan beton zeminin çizgi süzgeç çevresindeki geniş yüzeyi

Ağır hizmet kesitleri

En kalın varyantlardır. Sürekli sıcak su, buhar ve ağır darbenin bir arada bulunduğu koşullar için tasarlanır.

Bu kesitler genellikle mekanik ankraj kanallarıyla birlikte kurgulanır; kaplama kenarlardan betona kilitlenir. Ayrıntısını ankraj kanalı yazısında anlatıyoruz.

Sistem varyantları karşılaştırması

VaryantUygulamaTipik alan
Kendinden yayılanDökülür, rulo ile havası alınırKuru üretim, ambalaj, depo
Mala ile serilenMastar ve malaIslak üretim, gıda hatları
Ağır hizmet kesitiKalın kesit, ankrajlıMutfak, mezbaha, buharlı alan
Dokulu bitişAgrega serpme veya taraklamaIslak ve yağlı zeminler
Süpürgelik ve detay harcıElle şekillendirilirDuvar dibi, kanal kenarı
Onarım harcıBölgesel dolguTamir ve yenileme
Süt işleme tesisinde paslanmaz tank ve boru hattının altındaki kestane kırmızısı poliüretan beton zemin
Süt işleme tesisinde paslanmaz tank ve boru hattının altındaki kestane kırmızısı poliüretan beton zemin

Doku bir varyant mıdır?

Kısmen. Aynı sistem, yüzeyleme aşamasındaki müdahaleyle farklı dokular verebilir. Taze yüzeye agrega serpilmesi ya da özel bir tarakla çalışılması kayma direncini artırır.

Bu bir "ürün" tercihi değil, bir bitiş kararıdır ve alanın ıslaklık durumuna göre verilir. Karar sürecini yüzey dokusu yazısında ele alıyoruz.

Özel amaçlı varyantlar

Standart sistemlerin dışında, belirli ihtiyaçlar için geliştirilmiş versiyonlar da bulunur. Elektrostatik yük birikiminin sorun olduğu üretim alanları için iletken ve antistatik sistemler vardır.

Benzer biçimde, alt zemin nemi çok yüksek olan projeler için nem bariyeri işlevi güçlendirilmiş kurgular kullanılabilir. Bu varyantların hepsi her üreticide bulunmaz; proje şartnamesi hazırlanırken varlığı sorulmalıdır.

Hangi varyant hangi projede?

Seçim üç soruya bakılarak yapılır: yüzey ıslanacak mı, sıcaklık ne kadar değişecek, üzerinden ne geçecek?

Kuru ve sabit sıcaklıklı bir depoda ince kendinden yayılan bir kesit yeterli olurken; sıcak su dökülen bir mutfakta kalın, dokulu ve ankrajlı bir kurgu gerekir. Bu ayrımı yapmadan verilen bir teklif, karşılaştırılabilir bir teklif değildir.

Yıkama sonrası ıslak kestane kırmızısı poliüretan beton zemin ve gömülü çizgi süzgeç
Yıkama sonrası ıslak kestane kırmızısı poliüretan beton zemin ve gömülü çizgi süzgeç

Astar ve detay ürünleri de sistemin parçası

Bir poliüretan beton uygulaması yalnızca kaplama harcından ibaret değildir. Altına giden astar, duvar dibinde kullanılan süpürgelik harcı ve kanal kenarlarında kullanılan detay malzemesi de sistemin parçalarıdır.

Bu ürünlerin aynı üreticinin uyumlu serisinden gelmesi beklenir. Farklı markaların karıştırılması, tek tek ürünler iyi olsa bile bağ noktalarında öngörülemeyen davranışlar üretir.

Teklif değerlendirilirken bu yüzden yalnızca ana harcın değil, astar ve detay ürünlerinin de yazılı olması istenir.

Kürlenme ve devreye alma

Poliüretan betonun endüstriyel kullanımdaki en pratik avantajlarından biri hızlı kürlenmesidir. Birçok uygulamada zemin hafif trafiğe 24 saat içinde açılabilir; tam yük için 48 – 72 saat beklenir.

Bu süreler sisteme ve ortam sıcaklığına göre değişir ve üreticinin teknik belgesinden doğrulanır. Düşük sıcaklıkta tepkime yavaşlar, süreler uzar.

Süreleri bilmek planlama için yeterli değildir; devreye alma sırasında yüzeyin korunması da işin parçasıdır. Ayrıntısını kullanıma açılma yazısında anlatıyoruz.

Sıkça sorulanlar

Sistem sonradan değiştirilebilir mi?

Uygulama başladıktan sonra değiştirilmez. Astar ve harç birbirine göre seçildiği için sistem değişikliği baştan planlanmalıdır.

Aynı tesiste farklı varyantlar kullanılabilir mi?

Kullanılır ve genellikle doğru olan budur. Üretim salonu, soğuk oda, koridor ve depo aynı koşullara sahip değildir; her bölge kendi kesitiyle çözülür.

Varyant kararını kim verir?

Koşul analizini işletme ile uygulayıcı birlikte yapar; varyantı koşula eşleştirmek uygulayıcının işidir. Karar gerekçesiyle birlikte yazılı olmalıdır.

Kalın kesit her zaman daha mı iyi?

Değildir. Gereksiz kalınlık maliyeti artırır ve kot problemleri yaratır. Kesit, koşulun gerektirdiği kadar seçilir.

Varyant teklifte belirtilmeli mi?

Mutlaka. Hangi sistemin, hangi kalınlıkta ve hangi bitişle uygulanacağı yazılı olmalıdır; aksi hâlde teklifler karşılaştırılamaz.

Renk her varyantta bulunur mu?

Renk seçenekleri sistemden sisteme değişir ve genellikle sınırlıdır. Konuyu renk seçenekleri yazısında ele alıyoruz.

Dokulu yüzey temizliği zorlaştırır mı?

Doku arttıkça temizlik biraz daha çaba ister. Bu, kayma güvenliği ile temizlik kolaylığı arasındaki dengedir ve alana göre kurulur.

Varyantlar arasında karar vermeden önce sistemin güçlü ve zayıf yönlerini bir arada görmek isterseniz avantajlar ve dezavantajlar yazısı iyi bir başlangıçtır.

Tesisinizin bölgelerine hangi varyantın uyduğunu belirlemek için poliüretan beton çözümlerimize göz atabilirsiniz.